Luisterwandeling
Luisterwandeling Uden Centrum
(1) Beeld Naat Piek
Op het Mondriaanplein staat een beeld van Naat Piek: de verzonnen hoofdfiguur uit het boek ‘Het lustige leven van Naat Piek’ van H.J.M. van den Heuvel uit 1913. De verhalen in het boek gaan over de streken van een Brabantse leerling-kleermaker en kwajongen, vergelijkbaar met Dik Trom en Tijl Uilenspiegel. Het beeld werd in 1984 gemaakt door kunstenares Ger van Ieperen-Schenkels.
Beluister fragment
(3) De Markt
De Markt was in de middeleeuwen een belangrijke plek voor veehandel. Tegenwoordig is het nog steeds een centrale locatie voor de Udense weekmarkten en andere evenementen. Het plein werd in 1947 verhard met stenen van het door de Duitsers aangelegde vliegveld Volkel. Vanaf 1870 stond op de Markt een lindeboom: het Prilleke. Deze waaide in 2006 om en daarom kwam er in 2013 een nieuw Prilleke, ter ere van de kroning van koning Willem-Alexander.
Beluister fragment
(5) Woonhuis Piet Mondriaan
In 1904 huurde kunstschilder Piet Mondriaan met zijn hond Beppie een deel van de woning aan de Sint Janstraat 27. Het huis is inmiddels afgebroken, maar een gedenkplaat markeert de plek. Al na een jaar keerde Mondriaan terug naar Amsterdam, omdat hij de levendigheid van de stad miste en hij zijn schilderijen van landschappen, boerderijen en molens in Uden niet goed verkocht. Later werd hij wereldberoemd door zijn abstracte schilderijen met zwarte lijnen en gekleurde vlakken.
Beluister fragment
(7) Vorstenburg
Vorstenburg is één van de oudste straten van Uden. Het pand op nummer 25 bestaat uit twee samengevoegde huizen en komt waarschijnlijk uit het einde van de achttiende eeuw. Op de plek van huisnummers 19 en 21 stond van 1875 tot 1935 een Joodse synagoge. Verder zie je een rij arbeiderswoningen die rond 1900 werden gebouwd, mede vanwege de Woningwet uit 1902.
Beluister fragment
(9) Museum Krona
Museum Krona (voorheen Museum voor Religieuze Kunst) is sinds 1974 gevestigd in de abdij Maria Refugie. Op deze historische locatie komt één van de mooiste collecties religieuze kunst van Nederland tot leven. Daarnaast worden in wisselende exposities betekenisvolle verbindingen gelegd tussen oude en hedendaagse kunst. Ook de kruidentuin is de moeite waard voor een wandeling of een kop koffi e op het aangrenzende terras.
Beluister fragment
(12) Sint-Petruskerk
De Sint-Petruskerk is een rooms-katholieke parochiekerk, ontworpen door architect Carl Weber. De bouw startte in 1887, nadat de oorspronkelijke kerk op een andere plek volledig afbrandde. Het ontwerp is een combinatie van neoromaanse en neogotische stijlen, in de vorm van een driebeukige kruisbasiliek. Opvallend zijn de twee achthoekige torens aan de voorkant en de achtzijdige koepeltoren. Op 14 april 1890 werd de Sint-Petruskerk ingezegend en sinds 1976 is het gebouw een rijksmonument.
Beluister fragment
(15) Priestercollege
Van 1886 tot 1925 bevond het priestercollege van de Kruisheren zich in het pand op Kerkstraat 7: tegenwoordig een rijksmonument. In 1925 verhuisden de school en het internaat voor priesterstudenten naar een nieuw gebouw aan de overkant, waarin nu appartementen gevestigd zijn.
Beluister fragment
(16) Kruisherenkapel
In 1652 vestigden de Kruisheren zich in het huidige Birgittinessen-klooster, om in 1700 te verhuizen naar een nieuwgebouwd klooster bij de Maria ter Lindekapel. Zij hielden zich bezig met de Maria-verering en het opleiden van priesters. Aan het begin van de twintigste eeuw werd dat complex vervangen door de huidige Kruisherenkapel: een U-vormig klooster en een kapel in neogotische stijl, ontworpen door architect C. Franssen. Onder de glazen plaat voor het klooster zie je nog steeds een deel van de fundering van de historische kapel.
Beluister fragment
(19) Oorlogsbegraafplaats
Tijdens de Tweede Wereldoorlog werd bij de Sint-Petruskerk een noodkerkhof aangelegd voor bemanningsleden van neergestorte geallieerde vliegtuigen. Toen dat te klein werd, kwam er een nieuwe begraafplaats op de plek waar in 1886 de Sint-Pieterkerk was afgebrand. De bemanningsleden en slachtoff ers uit veldgraven werden daar herbegraven, naast de gesneuvelde militairen uit operatie Market Garden. In totaal vonden 701 militairen van het Britse Gemenebest en twee Poolse soldaten op deze plek hun laatste rustplaats.
Beluister fragment
(20) Sint-Pieterkerk
Onder de kastanjebomen op het Piusplein zie je de contouren van de voormalige Sint-Pieterkerk. Deze kerk werd vermoedelijk gebouwd in de veertiende eeuw, maar brandde in 1886 volledig af. Volgens de verhalen kwam dat door de hulporganist. Die werd afgewezen als eerste organist en stak uit wraak het orgel in brand.
Beluister fragment